US Attack : 47 ఏళ్లుగా అమెరికా కుట్రలు..ఇక ఇరాన్ సామ్రాజ్యం కుప్పకూలినట్లేనా?

ఇరాన్ చరిత్రలో ఇది ఒక చీకటి అధ్యాయం. గత 47 ఏళ్లుగా అగ్రరాజ్యం అమెరికాతో సాగుతున్న కబడ్డీ ఆట ఇప్పుడు పతాక స్థాయికి చేరింది. ఇరాన్ అంటేనే ప్రపంచానికి వణుకు పుట్టించిన సుప్రీం నేత అయతుల్లా అలీ ఖమేనీ (86) మరణవార్తను ఇరాన్ అధికారిక మీడియా ప్రకటించడంతో  మధ్యప్రాచ్యంలో మునుపెన్నడూ లేని ఉత్కంఠ నెలకొంది. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ జరిపిన సంయుక్త వైమానిక దాడుల్లో ఆయన కన్నుమూశారని వార్తలు వెలువడటంతో ఒక శకం ముగిసినట్లయింది.

ఈ ఘర్షణ ఈనాటిది కాదు. 1979లో ఇరాన్‌లో ఇస్లామిక్ విప్లవం వచ్చినప్పటి నుంచి అమెరికా కంటికి ఇరాన్ ఒక శత్రువుగానే కనిపిస్తోంది. అప్పట్లో ఇరాన్ విద్యార్థులు అమెరికా దౌత్యవేత్తలను బందీలుగా పట్టుకోవడంతో మొదలైన ఈ వైరం, నాలుగు దశాబ్దాలుగా ఎన్నో మలుపులు తిరిగింది. ఇరాన్ ప్రభుత్వాన్ని కూలదోయడానికి అమెరికా గూఢచారి సంస్థ సీఐఏ (CIA) దశాబ్దాలుగా ఎన్నో వ్యూహాలు పన్నింది, కానీ ఖమేనీ నాయకత్వంలోని ఇరాన్ వాటన్నింటినీ తట్టుకుని నిలబడింది.

1980లో అమెరికా తన బందీలను విడిపించుకోవడానికి ఆపరేషన్ ఈగిల్ క్లా పేరుతో చేసిన దాడి ఒక పీడకలగా మిగిలిపోయింది. ప్రకృతి కూడా ఇరాన్‌కే సహకరించినట్లు, ఇసుక తుపానుల కారణంగా అమెరికా హెలికాప్టర్లు కూలిపోయి వారి సైనికులే ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ఆ వైఫల్యం తర్వాత అమెరికా మరో వ్యూహాన్ని అమలు చేసింది. ఇరాన్-ఇరాక్ యుద్ధంలో సద్దాం హుస్సేన్‌కు మద్దతు ఇచ్చి ఇరాన్‌ను ఆర్థికంగా చిన్నాభిన్నం చేయాలని చూసింది. అయినా ఇరాన్ వెనక్కి తగ్గలేదు.

అమెరికాకు నిద్రలేకుండా

గడిచిన పదేళ్లుగా ఇరాన్ అణు కార్యక్రమం అమెరికాకు నిద్రలేకుండా చేసింది. ఇరాన్ అణుబాంబు తయారు చేస్తే ఇజ్రాయెల్ ఉనికికే ముప్పు అని భావించిన అమెరికా, మొసాద్ సాయంతో ఎంతోమంది ఇరాన్ అణు శాస్త్రవేత్తలను చంపేసింది. స్టక్స్‌నెట్ వంటి కంప్యూటర్ వైరస్‌లతో సైబర్ దాడులు చేసి ఇరాన్ పరిశ్రమలను స్తంభింపజేసింది. వీటితో పాటు కఠినమైన ఆర్థిక ఆంక్షలు విధించి ఇరాన్ చమురు వ్యాపారాన్ని దెబ్బతీసింది.

ప్రస్తుతం డొనాల్డ్ ట్రంప్ నాయకత్వంలోని అమెరికా ప్రభుత్వం గరిష్ట ఒత్తిడి అనే మంత్రాన్ని ప్రయోగించింది. ఇరాన్ లోపలి నుంచే విచ్ఛిన్నం కావాలని అమెరికా భావించింది. దానికి తగ్గట్టే గత రెండేళ్లుగా ఇరాన్‌లో పరిస్థితులు దారుణంగా మారాయి. నిత్యావసరాల ధరలు ఆకాశాన్ని తాకడం, నిరుద్యోగం పెరగడంతో ప్రజల్లో తీవ్ర ఆగ్రహం మొదలైంది. హిజాబ్ నిరసనల నుంచి మొదలైన ఈ అసమ్మతి, నేడు ప్రభుత్వ వ్యతిరేక ఉద్యమంగా మారింది.

నిజానికి ఖమేనీ మరణానికి ముందే ఇరాన్ వీధులు రణరంగమయ్యాయి. 2026 జనవరి నుంచి వేలాది మంది ప్రజలు రోడ్ల మీదకు వచ్చి తమ దేశంలో ఇస్లామిక్ పాలన పోవాలని నినదించారు. ప్రభుత్వం ఈ నిరసనలను అణచివేయడానికి ఇంటర్నెట్ బంద్ చేసి, వేలాది మందిని జైళ్లలో పెట్టింది. సుమారు 6 వేల మందికి పైగా నిరసనకారులు ప్రాణాలు కోల్పోయారని అంతర్జాతీయ సంస్థలు చెబుతున్నాయి. ఇరాన్ ప్రభుత్వం లోపల ప్రజలతో, బయట శత్రువులతో ఒకేసారి యుద్ధం చేయాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది.

నేడు జరిగిన తాజా దాడుల్లో ఖమేనీతో పాటు దాదాపు 40 మంది కీలక అధికారులు ప్రాణాలు కోల్పోయారని తెలుస్తోంది. ఇది ఇరాన్ నాయకత్వంలో పెద్ద శూన్యాన్ని సృష్టించింది. ఖమేనీ తర్వాత ఎవరు? అనే ప్రశ్నకు సమాధానం లేదు. ఇరాన్ ప్రెసిడెంట్, మరికొందరు అధికారులు తాత్కాలికంగా పాలన చేపట్టినప్పటికీ, ప్రజల్లో ఉన్న ఆగ్రహం ఈ సమయంలో విస్ఫోటనం చెందే అవకాశం ఉంది.

ప్రస్తుతం ఇరాన్ ప్రజలు రెండు వర్గాలుగా చీలిపోయారు. కొందరు ఖమేనీ మరణానికి సంతాపం తెలుపుతుంటే, మరికొందరు వీధుల్లో డాన్సులు చేస్తూ సంబరాలు చేసుకుంటున్నారు. ఒకప్పుడు మధ్యప్రాచ్యంలో తిరుగులేని శక్తిగా వెలిగిన ఇరాన్, ఇప్పుడు అటు బాంబు దాడులు, ఇటు అంతర్గత తిరుగుబాట్లతో చిన్నాభిన్నం అవుతోంది. 47 ఏళ్ల వైరం ఒక ముగింపునకు చేరుకున్నట్లు కనిపిస్తున్నా, అది శాంతిని తెస్తుందా లేక మరింత విధ్వంసాన్ని తెస్తుందా అన్నది మిలియన్ డాలర్ల ప్రశ్న.

మొత్తానికి, ఇరాన్ ఇప్పుడు ఒక చారిత్రక మలుపులో ఉంది. 1979లో మొదలైన ఇస్లామిక్ విప్లవం, 2026లో ముగింపు దశకు చేరుకుందా? అమెరికా పన్నే కుట్రలు పారాయా? లేక ఇరాన్ మళ్ళీ కొత్త నాయకత్వంతో ఫీనిక్స్ పక్షిలా లేస్తుందా? రాబోయే కొద్ది రోజులు ప్రపంచ భౌగోళిక రాజకీయాల్లో అత్యంత కీలకం కానున్నాయి.